Algemeen Bestuur

Waar staat de ChristenUnie - SGP voor?

Ontwikkelingen en uitgangspunten

In Nederland hangt alles steeds meer met alles samen. Steeds meer plaatselijke problemen hebben een landelijke, Europese of zelfs mondiale dimensie. De regelgeving is ingewikkeld en de onderscheiden verantwoordelijkheden van Rijk, provincie en gemeentebestuur zijn niet altijd even helder. Wij streven naar duidelijke regelgeving, goed onderscheiden verantwoordelijkheden en voldoende bestuurlijk en financieel instrumentarium.
Na de invoering van het dualisme is er veel veranderd in de structuur van de gemeentepolitiek. Wij vinden aanpassingen in de politieke cultuur veel belangrijker. Juist zaken als openheid, eerlijkheid, rechtvaardigheid, verantwoordelijkheid nemen en verantwoording afleggen maken de gemeentepolitiek sterker en herkenbaarder dan voorheen. Transparantie van bestuur wordt voor alle partijen vergroot door per thema duidelijk te maken welke doelen de gemeenteraad het college van Burgermeester en Wethouders (college van B&W) voor ogen heeft, welke effecten per doel worden beoogd, wat de relaties zijn met andere thema’s en doelen, en wat de bijdrage is van verschillende producten en diensten aan het resultaat.

Goed bestuur, dicht bij de burger

De ChristenUnie-SGP staat midden in de samenleving en vindt dat het gemeentebestuur daar ook hoort te staan. We moeten ons telkens afvragen op welke wijze de burgers het meest tot hun recht kunnen komen. Directe wederzijdse betrokkenheid tussen bestuur en burgers is meer dan noodzakelijk.

De ambtelijke organisatie dient zo te zijn georganiseerd dat er sprake is van een flexibele, burgergerichte organisatie, en zij beperkt zich tot het ontwikkelen en leveren van producten en diensten, die efficient bijdragen aan de beoogde effecten die het college van B&W met de gemeenteraad heeft afgestemd. In haar contacten met de burger staat de dienstverlening voorop.

De ChristenUnie-SGP-fractie is er ten dienste van alle inwoners. Dat wil niet zeggen dat alles dat groepen burgers gerealiseerd willen zien ook verantwoord is om uit te voeren. Er moet een brede maatschappelijke en principiële afweging plaatsvinden in de gemeenteraad. Dat betekent dat uiteindelijk de algemene maatschappelijke belangen boven individuele belangen gaan. Die algemene belangen vinden vervolgens hun begrenzing in Gods heilzame geboden, en worden door het college van B&W geborgd met gepaste producten en diensten van de gemeentelijke organisatie.

De ChristenUnie-SGP vindt het belangrijk dat het college van B&W en haar programma door zoveel mogelijk fracties gesteund worden. Wij zien grote voordelen in het opstellen van een gemeenteraadsprogramma, waaruit een collegeprogramma kan worden geformuleerd. Immers een breed gedragen beleid zorgt voor vertrouwen.

Verantwoordelijkheden van overheid en burgers

Het gemeentebestuur moet haar verantwoordelijkheid durven nemen als zij haar geloofwaardigheid niet wil verliezen. Regels die zij of de landelijke overheid heeft uitgevaardigd moeten duidelijk gecommuniceerd en ook consequent gehandhaafd worden. De gemeenteraad en het college van B&W moeten daarom niet terugschrikken voor het treffen van bestuurlijke maatregelen waar dat nodig is, ook wanneer dat uiteindelijk de individuele belangen van burgers kan schaden.
Tegelijkertijd moeten alle burgers, organisaties en bedrijven nadrukkelijk bepaald worden bij hun eigen verantwoordelijkheid. De burgers en de overheid samen kunnen, in gehoorzaamheid aan de wet van God, bijdragen aan een samenleving waarin het veilig en gelukkig leven is.

Voor iedereen binnen en buiten het gemeentehuis moet duidelijk zijn wie bij het gemeentebestuur waarvoor verantwoordelijk is (het college van B&W, de gemeenteraad, het ambtelijk apparaat). Voor allen geldt dat ze nauw betrokken moeten zijn bij dat wat er in het gemeentebestuur speelt en gevoeld wordt. Voor hen allen geldt ook de eis dat zij betrouwbaar en eerlijk behoren te handelen.

Het gemeentelijk beleid zou gekenmerkt moeten worden door rechtvaardigheid. Burgemeester, wethouders, gemeenteraadsleden en ambtenaren horen in hun optreden geloofwaardig en transparant te zijn. Te allen tijde moeten zij verantwoording af willen en kunnen leggen van hun handelwijze. Met publiek- private samenwerking moet heel zorgvuldig omgesprongen worden.

De gemeenteraad

De gemeenteraad is het hoogste orgaan  van de gemeente. De gemeenteraad stelt kaders en controleert. In het belang van het goed functioneren van de gemeenteraad is het noodzakelijk een groot aantal zaken te delegeren aan het dagelijks bestuur. Het dagelijks bestuur, het college van B&W, dient zich te beperken tot de kaders die de gemeenteraad heeft meegegeven, en zaken die buiten de gestelde kaders vallen aan de gemeenteraad voor te leggen, voordat zij besluiten hierover nemen en/of openbaar maken.

De gemeenteraad is er niet alleen om aan het eind van het beleidstraject een voorstel van het college van B&W goed te keuren of af te keuren. De gemeenteraad moet haar controlerende taak zeer serieus nemen. Hierbij bewijst de gemeenteraadsgriffie goede diensten. Dit orgaan bestaat uit ambtenaren die door de gemeenteraad in te zetten zijn en ook ideeën tot voorstellen kunnen uitwerken voor de partijen.

Belangrijk is dat wethouders binding hebben met de lokale gemeenschap en binnen 1 jaar na aantreden in Haarlemmermeer woonachtig zijn.
In onze opinie is en blijft de gemeenteraad onderdeel van de door God ingestelde overheid. Daarom is het afleggen van de eed en het openen en sluiten van een gemeenteraadsvergadering met gebed wenselijk.

Interactieve beleidsvorming, inspraak en referenda

Nauwe betrokkenheid van burgers bij de totstandkoming van beleid moet bevorderd worden. Allerlei vormen van (vroegtijdige) inspraak zijn daarvoor goede instrumenten. Belanghebbenden en doelgroepen moeten in de beleidsvoorbereiding een duidelijke plaats krijgen. Een onmisbaar element hierbij is een uitvoerige en heldere informatievoorziening naar de betrokken burgers. Zij horen vooraf duidelijk te weten binnen welke kaders zij kunnen meepraten, meedenken en meebeslissen en waar hun rol eindigt en de verantwoordelijkheid van het gemeentebestuur begint. Voor de ChristenUnie-SGP is het een principieel punt dat de gemeentelijke overheid altijd de uiteindelijke integrale afweging maakt en de knopen doorhakt.
Interactieve beleidsvorming is een bruikbaar concept, maar kan niet op alle terreinen toegepast worden (denk aan politie en brandweer) en binnen terreinen ook niet in elke fase van het besluitvormingsproces. De gemeenteraad moet haar verordenende, controlerende en budgetterende taken volledig benutten, omdat zij anders in het interactieve proces achter de feiten aanloopt en voor voldongen feiten wordt geplaatst.

Een belangrijke taak voor de gemeenteraad is hierbij ook het bewaken van de kwaliteit van het bestuurlijk proces. Als volksvertegenwoordiging moet de gemeenteraad erop toezien dat alle belangen worden meegewogen.

Goede inspraakprocedures hebben sterk de voorkeur boven adviserende referenda. Correctieve referenda zijn in strijd met ons stelsel van indirecte democratie en eindverantwoordelijkheid bij de overheid. Een bestuur dat dicht bij de bevolking staat zou referenda overbodig moeten maken.

Dorps- en wijkraden

Dorps- en wijkraden zijn bij uitstek organen die een wezenlijke rol kunnen spelen bij het gestelde uit 1.5. Wel dient er een gemeentelijke verordening te zijn waarin de omgang met dorps- en wijkraden wordt geregeld en waarin geborgd is namens wie zij spreken en / of handelen.

Personeelsbeleid

Het gemeentebestuur zorgt er met haar personeelsbeleid voor dat het aantrekkelijk is om voor de gemeente te werken. Nieuw personeel wordt indien mogelijk geworven onder de eigen bevolking. Zij-instroom van ervaren professionals uit het bedrijfsleven wordt aangemoedigd. Wanneer er gebruik gemaakt wordt van ingehuurd personeel, moet dat een overbrugging zijn naar een invulling met vast personeel. Vanwege de kosten moet het personeelsbeleid erop gericht zijn dat niet meer dan 3% van het personeelsbestand bestaat uit interim-personeel. In verband met de betrokkenheid bij de besluitvorming vinden wij dat in ieder geval de gemeentesecretaris en de directeuren van de verschillende diensten binnen de gemeentegrenzen moeten wonen.

Een ambtenaar van de burgerlijke stand heeft het recht om op grond van gewetensbezwaren het sluiten van een andere samenlevingsvorm dan het huwelijk tussen man en vrouw, te weigeren. Het mag verder niet zo zijn dat de gemeente alleen kandidaten tot ambtenaar van de burgerlijke stand benoemt die bereid zijn om deze alternatieve samenlevingsvormen in de echt te verbinden.

Samenwerking en identiteit

Wij kiezen bij eventuele wijzigingsvoorstellen voor de bestuurlijke organisatie in Nederland voor rechtstreeks gekozen organen binnen de drie bestuurslagen Rijk, gemeente en provincie. De zelfstandigheid en eigen verantwoordelijkheid van gemeenten vormen daarbij de uitgangspunten.
Het gemeentebestuur moet over voldoende basiskwaliteit (basisvoorzieningen en dienstverlening) beschikken om samen met de inwoners en maatschappelijke organisaties te kunnen zorgen voor een veilige, leefbare en geordende woonomgeving.

Regionale intergemeentelijke samenwerking moet bevorderd worden. Buurgemeenten hebben vaak gezamenlijke belangen en kunnen elkaars posities versterken en elkaar ondersteunen in het uitvoeren van bepaalde taken. Gezamenlijk optreden is noodzakelijk op bijvoorbeeld de terreinen van onderwijs, ruimtelijke ordening van woningbouw en industrieterreinen en het ophalen van afval.  Daarnaast vinden we dat de gemeente de mogelijkheden moet onderzoeken tot samenwerking met buurgemeenten bij het aanbieden en uitvoeren van verschillende producten en diensten. Bij verzelfstandiging van productgroepen dient de plaatselijke overheid zeggenschap te houden over het beleid.

Wat de verhouding tussen gemeentebesturen (colleges van B&W) en de regiobesturen (bijvoorbeeld Stadsregio Amsterdam) betreft, moet de gemeenteraad de kaders stellen en controleren. Het college van B&W zal regelmatig verantwoording af moeten leggen over de bovengemeentelijke samenwerkingsverbanden.

Een goede samenwerking tussen gemeentebestuur, provincie en het Rijk is van groot belang, onder andere op het gebied van ruimtelijke ordening, vervoer, veiligheid en milieu. Dit is zeker belangrijk bij ruimtelijke opgaven: afstemming van de voorzieningenniveaus zoals woningen en bedrijfsterreinen is pure noodzaak. Gemeenten moeten niet concurreren.

Gemeentelijke internationale samenwerking

Vanuit ontwikkelingssamenwerking kunnen banden met gemeenten (niet alleen maar steden) in andere landen wederzijds een hele positieve uitwerking hebben. De nadruk moet liggen op uitwisseling en niet op het exporteren van goederen en ideeën. Wij geven er de voorkeur aan de huidige stedenbanden regelmatig te evalueren. Dienstbaarheid en internationale gerechtigheid moeten bij dit alles voorop staan. Particulier initiatief moet hierin aangemoedigd worden. Bij voorkeur geeft het gemeentebestuur de organisatie van de stedenband(en) uit handen aan een particulier comité. Internationale samenwerking en hulp zijn immers geen kerntaken van het gemeentebestuur. Dat betekent niet dat het gemeentebestuur niet zou kunnen deelnemen aan projecten, integendeel.